AB’de yapay zeka içeriklerine etiket zorunluluğu yürürlüğe girdi

2 Ağustos itibarıyla yapay zeka ile üretilen veya önemli ölçüde değiştirilen içeriklerin açıkça işaretlenmesi zorunlu hale geldi. Düzenleme yalnızca teknoloji şirketlerini değil, medya kuruluşlarını ve içerik üreticilerini de kapsıyor.

Avrupa Birliği Yapay Zeka Yasası’nın 50. maddesi kapsamındaki şeffaflık hükümleri yürürlüğe girdi. Yeni kurallar uyarınca sohbet botları ve yapay zeka ajanları, kullanıcıları etkileşimin en başında bir insanla değil yapay zekayla iletişim kurduklarına dair açıkça bilgilendirmek zorunda.

İçerik tarafında iki ayrı yükümlülük var. Birincisi, yapay zeka tarafından üretilen veya değiştirilen fotoğraf, video, ses ve belirli metin içeriklerine makine tarafından okunabilir işaretler (dijital filigran, meta veri) eklenmesi. İkincisi, deepfake içeriklerin yapay olarak üretildiğinin kullanıcıya görünür biçimde belirtilmesi.

Haber siteleri açısından kritik bir madde daha var: insan incelemesi veya editoryal denetimden geçmeden yayımlanan, kamu yararını ilgilendiren yapay zeka üretimi içeriklerde bu durumun okura bildirilmesi gerekiyor. Yani editör denetiminden geçen içerikler bu yükümlülüğün dışında kalıyor.

İstisnalar da tanımlandı. Yapay zeka yalnızca yazım ve dil bilgisi düzeltmesi gibi standart düzenleme işlemlerinde kullanıldıysa işaretleme yükümlülüğü doğmuyor; açıkça sanatsal, hicivsel ve kurgusal çalışmalar da kapsam dışı. Tamamen kişisel amaçlı kullanım da muaf tutuldu. 2 Ağustos’tan önce piyasada bulunan sistemler için ise 2 Aralık 2026’ya kadar uyum süresi tanındı.

Yaptırım tarafında caydırıcı rakamlar var: kurallara uymayan şirketlere 15 milyon euro ya da küresel yıllık gelirin yüzde 3’üne kadar para cezası uygulanabiliyor; küçük ve orta ölçekli işletmeler için orantılılık ilkesi gözetiliyor.

Kaynaklar: Avrupa Komisyonu 50. madde rehberi, (AB) 2026/1744 sayılı Tüzük; Anadolu Ajansı, DonanımHaber, Techolay, Notebookcheck.